Zodra de eerste blaadjes vallen, is de verleiding groot om de tuin een beetje te laten voor wat die is. Maar terwijl iedereen zich richt op opruimen en winterklaar maken, ontdekken steeds meer tuinbezitters dat september en oktober juist het moment zijn om extra kleur toe te voegen. Chrysanten, violieren en skimmia zorgen voor een tuin die er tot diep in november fris en vrolijk uitziet, in plaats van een verzameling kale stengels.
Waarom je tuin er nu juist kleuriger kan zijn
Het zonlicht wordt lager en zachter, en dat doet iets met kleuren. Rood, oranje en paars springen er in het najaarslicht veel meer uit dan in de felle zomerzon. Waar je tuin in juli misschien wat plat aandeed door het harde licht, krijgt hij nu vanzelf meer diepte. Slim gekozen herfstbloeiers spelen daar direct op in.
Er is ook een praktische reden. De meeste zomerbloeiers zijn na de eerste nachtvorst voorbij, maar chrysanten en violieren tolereren temperaturen tot ruim onder het vriespunt. Daardoor blijft je tuin er verzorgd uitzien terwijl de rest van de straat al overgaat op kale border en dor gras.
Chrysanten, violieren en skimmia doen het zware werk
Drie planten voeren dit najaar de boventoon. De chrysant, in Nederland al decennia een najaarsklassieker, is terug van weggeweest en dan vooral in felle tinten als bordeauxrood en amberoranje in plaats van de ingetogen bronzen kleuren van vroeger. Op Wikipedia lees je dat de plant al eeuwenlang wordt gekweekt om precies deze late bloeiperiode, wat hem tot een van de weinige tuinplanten maakt die pas op zijn best is als de rest van de tuin al inpakt.
Violieren zijn de tweede smaakmaker. Ze bloeien door tot de eerste strenge vorst en zijn er inmiddels in kleuren van diep paars tot zachtgeel. Skimmia vult het geheel aan met glanzend groen blad en rode besjes, en heeft als voordeel dat hij ook in de schaduw van een border of onder een boom prima gedijt.
Combineer de drie in een border of grote pot en je hebt zonder veel moeite een plek die maandenlang kleur houdt, van eind september tot ver in de winter.
Meer bloei, ook in een kleine tuin of op een balkon
Je hebt geen grote border nodig om dit effect te krijgen. Een paar grote potten bij de voordeur of op het terras werken net zo goed, en zijn bovendien makkelijker te verplaatsen als het weer echt guur wordt. Kies voor potten van minimaal dertig centimeter doorsnee, want kleine potten drogen sneller uit en vriezen sneller door.
Wie meer statement wil maken, combineert de bloeiers met sierkool of siergrassen. Die laatste bewegen mooi mee met de wind en geven een border textuur, ook als de bloemen zelf ooit uitgebloeid zijn. Het is dezelfde gedachte achter de opmars van lupines eerder dit jaar: mensen kiezen bewust voor planten die opvallen in plaats van planten die vooral niet in de weg zitten. Lees ook ons artikel over de lupines-trend als je benieuwd bent waar die smaakverschuiving vandaan komt.
Combineer bloei met licht en sfeer
Kleur alleen is niet genoeg zodra het vroeg donker wordt. Goede buitenverlichting maakt het verschil tussen een tuin die je vanaf oktober links laat liggen en een tuin waar je ook om acht uur 's avonds nog graag zit. Richt een paar prikspotjes op je chrysanten of violieren, of hang een lichtslinger boven de border. Wil je hier serieus mee aan de slag, dan geven we in ons artikel over tuinverlichting concrete tips voor plaatsing en lichtkleur.
Een simpele vuurkorf of een paar buitenkaarsen doen de rest. Zeker in combinatie met felle herfstkleuren voelt de tuin dan minder als een plek die je snel weer binnen wilt verlaten.
Dit moet je nu nog doen voordat het te laat is
Chrysanten en violieren kun je tot en met oktober planten, maar hoe eerder je ze de grond in zet, hoe beter ze wortelen voordat de bodem echt afkoelt. Geef ze na het planten ruim water en voeg wat compost toe, want de grond is na een zomer vol bloei vaak uitgeput. Skimmia kun je het hele najaar planten, ook nog in november.
Denk ook aan de rest van de tuin nu je toch bezig bent. Snoei dode takken weg, maak je gereedschap schoon voor het de schuur in gaat en controleer of je tuinmeubels een winterhoes nodig hebben. Dat soort kleine klussen voorkomt grotere reparaties in het voorjaar, net als bij het onderhoud van je huis. Benieuwd wat je dan nog meer moet checken? Wij zetten het op een rij in onze jaarlijkse checklist voor woningonderhoud.
Waarom een paar euro aan bloembakken het verschil maakt
Het mooie aan deze aanpak is dat hij weinig kost. Een tray violieren of een paar chrysanten in de pot ben je voor een tientje of twee. Vergelijk dat met wat mensen uitgeven aan een nieuwe bank of een make-over van de woonkamer, en de tuin is verreweg de goedkoopste plek in huis om nu nog even flink uit te pakken. Terwijl de buren hun tuin al hebben opgeborgen voor de winter, zit jij dan nog weken te genieten van een border vol kleur.